tum bilkul ham jaise nikale

 

tum bilkul hum jaisey nikley
ab tak kahaN chhupe the bhai
voh moorkhta, voh ghaamarpan
jis mein hum ne sadi ganwai
aakhir pahunchi dwaar tumhaarey
arre badhai bohot badhai

 

preyt dharam ka naach rahaa hai
qayam Hindu raaj karoge?
saarey ultey kaaj karogay
apna chaman daraaj karogey
tum bhee baithey karogey sochaa
poori hai waisi tayyari
kaun hai Hindu, kaun naheeN hai
tum bhi karogay fatwe jaari

hoga kathin yahaN bhi jeena
raatoN aa jayega paseena
jaisi taisi kata karegi
yahan bhi sabki saans ghutegi
kal dukh se socha karti thi
soch ke bohot hansi aaj aee,
tum bilkul hum jaise nikle

 

Hum do qaum nahin the bhai!

 

bhaar mein jaaye shiksha viksha
ab jaahilpan  ke  gun gaana.
aage gadha hai yeh mat dekho
wapas laao gaya zamana
bhasht karo tum aajayega
ulte paaon chalte jaana
dhyaan na mann mein dooja aaye
bas peeche hi nazar jamana

 

ek jaap saa kartey jao
varam var yahi dohrao
kitna veer mahaan tha Bharat
kaisa alishaan tha bharat
phir tum log pohonch jaogay
bas parlok pohonch jaaogay
hum toh hain pehle se wahan par
tum bhi samay nikalte rehna
ab jis nark mein jaao wahan se
chitthi vitthi daalte rehna

 

Translation by Shabana Mir:

Turned out you were just like us.

So it turned out you were just like us!
Where were you hiding all this time, buddy?

That stupidity, that ignorance
we wallowed in for a century -
look, it arrived at your shores too!
Many congratulations to you!

Raising the flag of religion,
I guess now you’ll be setting up Hindu Raj?
You too will commence to muddle everything up
You, too, will ravage your beautiful garden.

…..

Fahmida Riaz is a well known Progressive Urdu writer, poet, and feminist of Pakistan

Courtesy Sana

1 Comment

Filed under Fahmida Riaz, Urdu

Earthquake

vekho gazab khuda da, ye earthquake sarhad ka adab nahi karte
thehro bhai ji, maaf karna mainu khulli gall punjabi karni paini ai

passport vakhende nai
na visa mangde

pairaN hethoN nikal ke sirr te aa jaande ne
nai mazhab kumazahbon jaat kujaaton sangde

application dende koi nayi
daskhat order vehnde koi nayi

kar kurbanian peerhio peerhi thok usaari saadi hasti
modha maar ke dha jaande ne
vekho gazab khuda da

Mohammed Hanif reciting the poem at Jaipur Literature Festival 2012

Najam Hussain Syed  has written poetry , criticism and plays in Punjabi. He is considered pioneer of the modern Punjabi literature.

Leave a comment

Filed under Najam Hussain Syed, Punjabi

Tobha Tek Singh

Saadat Hasan Manto

Saadat Hasan Manto

Tobha Tek Singh is famous shorty story by Saadat Hasan Manto. He has been called the greatest short story writer of the Indian subcontinent. He was born in 1912 in Punjab and went on to become a radio and film scriptwriter, journalist and short story writer. His stories were highly controversial and he was tried for obscenity six times during his career. After Partition, Manto moved to Lahore with his wife and three daughters. He died there in 1955.

Rendition by Zia Mohyeddin (YouTube)

Rendition by Zia Mohyeddin (SoundCloud)

Hindi Text, Courtesy Frances W. Pritchett Columbia.edu

Urdu Text, Courtesy Frances W. Pritchett Columbia.edu

English translation by Aatish Taseer, Courtesy Random House Blog

Leave a comment

Filed under Saadat Hasan Manto, Urdu

Mull Di Teevien

Mull Di Teevien is a short story written by British Punjabi author Veena Verma ( Veena Verma in her village Budhladha ).  It is considered to be among the best stories written in Punjabi

Story is about A Bengali woman who is ‘bought’ by a Punjabi truck driver. She stays at his village for some time. What happens when he tries to get rid of the ‘Bought Woman’.

It was scanned and uploaded to internet by Agampreet, I recorded the audio rendition of the story. Agampreet edited the recording.

- Jasdeep
+919988638850
jasdeep [dot] jogewala [at] gmail [dot] com

Leave a comment

Filed under Authors, Punjabi, Veena Verma

ਚੁੱਪ ਦੀ ਕੁਟੀਆ / Abode of silence

Abode of Silence

Image courtesy Maggie-Me

 


Recitation of the poem by Jasdeep

  
ਚੁੱਪ ਦੀ ਕੁਟੀਆ

ਰੁੱਖ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਹੈ ਗਹਿਰੀ ਚੁੱਪ

ਇਸੇ ਲਈ

ਫੁੱਲਾਂ ਕੋਲ ਨੇ ਅਨੇਕ ਰੰਗ

ਫਲਾਂ ਕੋਲ ਨੇ ਅਣਗਿਣਤ  ਰਸ

ਇਸੇ ਲਈ ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਚੁਣਿਆਂ ਇਹਨੂੰ

ਆਪਣੇ ਆਲ੍ਹਣਿਆਂ ਖਾਤਰ

ਮੈਂ ਲੰਬੇ ਤੇ ਥਕਾਵਟ ਭਰੇ ਸਫ਼ਰ ‘ਚ

ਰੁਕਦਾਂ

ਘੜੀ-ਪਲ਼

ਇਹਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠ

ਜੇ ਰੁੱਖ ਨਾ ਹੁੰਦਾ

ਬਿਖਰੇ ਪੈਂਡਿਆਂ ‘ਤੇ

ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਤੁਰਦਾ

ਚੁੱਪ ਕਿਥੇ ਵਾਸ ਕਰਦੀ …।।

Abode of Silence

Roots of a tree
Bear
A deep Silence

This is how
Flowers have so many colors
Fruits have infinite flavors

This is why
Birds chose it
As their abode

After a long and tiring journey
I
Stop
For a while
In its shade

If the tree was not there
How could have I walked on
Arduous paths

Where would have silence lived!

Source: Gurpreet teaches Punjabi at Government school in Mansa district. This poem is from his third anthology ‘siaahi ghuli hai’ ( ink is imbued).

Translation by Jasdeep , Edited by Monika Kumar

4 Comments

Filed under English, Gurpreet Mansa, Jasdeep, Languages, Punjabi, Translators

ਧਰਮੀ ਬਾਬਲ ਪਾਪ ਕਮਾਇਆ / Honorable father committed a sin

ਧਰਮੀ ਬਾਬਲ ਪਾਪ ਕਮਾਇਆ
ਲੜ ਲਾਈਆਂ ਸਾਡੇ ਫੁਲ ਕੁਮਲਾਈਆ
ਜਿਸ ਦਾ ਇੱਛਰਾਂ ਰੂਪ ਹੰਡਾਈਆ
ਮੈਂ ਪੂਰਨ ਦੀ ਮਾਂ ਪੂਰਨ ਦੇ ਹਾਣ ਦੀ

ਮੈਂ ਉਸ ਤੋਂ ਇਕ ਚੁੰਮਣ ਵਡੀ
ਪਰ ਮੈਂ ਕੀਕਣ ਮਾਂ ਉਹਦੀ ਲੱਗੀ
ਉਹ ਮੇਰੀ ਗਰਭ ਜੂਨ ਨਾ ਆਇਆ
ਲੋਕਾ ਵੇ ਮੈਂ ਧੀ ਵਰਗੀ ਸਲਵਾਣ ਦੀ

ਪਿਤਾ ਜੇ ਧੀ ਦਾ ਰੂਪ ਹੰਡਾਵੇ
ਲੋਕਾ ਵੇ ਤੈਨੂੰ ਲਾਜ ਨਾ ਆਵੇ
ਜੇ ਲੂਣਾ ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਚਾਹਵੇ
ਚਰਿਤਰ ਹੀਣ ਕਵੇ ਕਿਉਂ ਜੀਭ ਜਹਾਨ ਦੀ

ਚਰਿਤਰ ਹੀਨ ਤੇ ਤਾਂ ਕੋਈ ਆਖੇ
ਜੇ ਕਰ ਲੂਣਾ ਵੇਚੇ ਹਾਸੇ
ਪਰ ਜੇ ਹਾਣ ਨਾ ਲੱਭਣ ਮਾਪੇ
ਹਾਣ ਲੱਭਣ ਵਿਚ ਗੱਲ ਕੀ ਹੈ ਅਪਮਾਨ ਦੀ

ਲੂਣਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਅਪਰਾਧਣ
ਜੇਕਰ ਅੰਦਰੋਂ ਹੋਏ ਸੁਹਾਗਣ
ਮਹਿਕ ਉਹਦੀ ਜੇ ਹੋਵੇ ਦਾਗਣ
ਮਹਿਕ ਮੇਰੀ ਤਾਂ ਕੰਜਕ ਮੈਂ ਹੀ ਜਾਣਦੀ
੦ 

Roman Transliteration:

dharmi babal paap kamaya
larh laya mere phull kumlaya
jis da IchraaN roop handaya
mein Puran di maaN pooran de haan di

main uston ikk chumman vaddi
par main keekan maan uhdi laggi
uh meri garb joon na aaiya
loka ve maiN dhi vargi salvaan di

pita je dhi da roop handaave
loka ve tainu laaj na aave
je Loona Puran nu chaahve
charitarheen kave kion jeebh jahaan di

Loona hove taan apradhan
jekar androN hove suhagan
mehak ohdi je hove dagaan
mehak meri taaN kanjak main hi jaan-di

English Translation:

Honorable father committed a sin
Married me to a wilted flower
Whose youth IchrraaN had worn out
I am like Puran’s mother, Puran is my match

I am just one kiss elder than him
But how can I be called his mother
He is not born of my womb
World, I am like a daughter to Salvan

If a father marries his daughter
World, isn’t that shameful
If Loona desires Puran
Why is she called characterless by the world

She may be called characterless
If Loona trades in pleasures
But if the parents don’t find a match
What’s shameful in finding yourself a match

Loona would have been guilty
Had her heart accepted the marriage
Had her essence been permeated
My essence is chaste, only I know

Source: Long poem Loona by Shiv Kumar Batalvi is retelling of this Legend of Puran Bhagat where Loona is the protagonist instead of Puran.

English Translation, by Jasdeep in collaboration with Manpreet 

Legend of Puran Bhagat:
Puran was son of King Salvaan and Queen IchraaN, on his birth, astrologers told Salvaan that Puran is cursed, if he is seen by his parents he will die, so he is kept in isolation. In the mean time Salvaan marries Loona a beautiful woman in her youth. When Puran’s curse is over, he comes out from isolation. Loona is charmed by his looks. She offers carnal love to him. But Puran does not accept it as he considers Loona to be his Mother. Loona conspires and makes Salvaan punish Puran. Puran is punished to be executed, but IchraaN pleads mercy and he is thrown into a well, from where Naath Jogis rescue him and he  is taught mysticism so he becomes Puran Bhagat.

Further Information:

4 Comments

Filed under Loona, Punjabi, Shiv Kumar Batalvi

Saadi jithe laggi aai / let me be

ਸਾਈਆਂ ਦੇ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਆਂ
ਗੋਸਾਈਆਂ ਦੇ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਆਂ
ਮੋਮਨਾਂ ਦੇ ਜਾਂਦੇ ਆਂ
ਇਸਾਈਆਂ ਦੇ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਆਂ
ਬਾਬਿਆਂ ਦੇ ਜਾਂਦੇ ਆਂ
ਤੇ ਮਾਈਆਂ ਦੇ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਆਂ
ਕਮਲੇ ਆਂ ਥੋੜੇ ਜਿਹੇ
ਸ਼ੁਦਾਈਆਂ ਦੇ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਆਂ
ਤੇਰੀ ਹਉਮੈ ਵੱਡੀ ਐ
ਤੇ ਵੱਡੀ ਰਹਿਣ ਦੇ
ਸਾਡੀ ਜਿੱਥੇ ਲੱਗੀ ਐ
ਤੇ ਲੱਗੀ ਰਹਿਣ ਦੇ

SaaeeaaN de vi jaande aaN
GosaeeaaN de vi jaande aaN
MomanaN de jaande aaN
IsaiaaN de vi jaande aaN
BabiaaN de jaande aaN
te MaeeaaN de vi jaande aaN
kamle aaN thorhe jihe
shudaiyaaN de vi jaande aaN
teri haume vaddi aai
te vaddi rehan de
saadi jithe laggi aai
te laggi rehan de

I go to Sufi saints
I even go to GosaeeN saints
I go to Islamic muezzins
I even go to Christian priest
I go to Sikh Gurus
I even go to Hindu goddesses
I am a little mad
So I even go to lunatic asylums
If you consider yourself holier than thou
Let it be
I am engrossed in love of my beloved
Let me be

- Gurdaas Maan

1 Comment

Filed under English, Gurdas Mann

Iqbal on Guru Nanak

Butkada phir baad muddat ke magar raushan hua,
Noor-e-Ibrahim se aazaar ka ghar raushan hua!
Phir uthi aakhir sada tawhid ki Punjab se,
Hind ko ik mard-e-kamil ne jagaya khwab se!

(After and age, once again the temple became radiant;
Aazar’s house shone with the glory of Abraham.
Once again, the call of God’s unity arose from Punjab
From its dream Hind was awakened by a Perfect man.)

Iqbal brings Guru Nanak centre stage. The world is dark, all great teachings have been forgotten and migrated to distant land, and caste is crushing the oppressed. All of a sudden history repeates itself. Giving the analogy of Prophet Abraham’s father, Aazaar (a consummmate artist, maker of idols) in whose house Abraham, the Father of Wahdaniyat(One God) was born. Guru Nanak was thus sent to earth to spread this very Wahdaniyat. The soil of Punjab gave call for Unity and India was awakened from its deep slumber by a man who is Kamil or complete, the perfect Man, Guru Nanak.

Syeda Hameed in her essay ‘My Rama Secular Hindu Divine’ in The Little Magazine , Vol. VII : Issue 5 & 6, Page 33

4 Comments

Filed under Iqbal

ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਬੱਚੇ/ The children who come to learn from me

ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ
ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਕੁੜਤੇ
ਅਕਸਰ ਪਾਟੇ ਹੁੰਦੇ
ਕਾਜਾਂ ਕਾਲਰਾਂ ਜੇਬਾਂ ਕੋਲੋਂ

ਇਕ-ਅਧ ਬਟਨ
ਜੇ ਲੱਗਿਆ ਹੋਵੇ
ਲਾਲ ਪੀਲੇ ਕਾਲੇ ਧਾਗੇ ਨਾਲ
ਉਹ ਵੀ ਖੁਲ੍ਹਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ

ਇਹਨਾ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਕੋਲ
ਕਿਸੇ ਕਲੱਬ ਵੱਲੋਂ ਮਿਲੇ
ਬੂਟਾਂ ਦਾ ਮਿਹਣਾ ਹੈ
ਐਸ ਸੀ , ਬੀ ਸੀ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ
ਵਜੀਫੇ ਦੀ ਉਡੀਕ

ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਬੱਚੇ
ਕਿਉਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਉਹੋ ਜਿਹੇ
ਜਿਹੋ ਜਿਹੇ ਉਹ ਆਉਂਦੇ ਘਰੋਂ
ਬਲਕਿ ਘਰੋਂ ਆਏ ਮਾਸੂਮ
ਪੜ੍ਹ ਪੜ੍ਹ ਹੋਰ ਵੀ ਢੀਠ ਹੋ ਜਾਂਦੇ
ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਵਿਗੜ ਜਾਂਦੇ

ਨਹੀਂ ਭਾਉਂਦੇ ਰਤਾ ਵੀ
ਮੁਖ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ
ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਲਗਦੇ
ਸਭ ਭੈਣ ਜੀਆਂ ਨੂੰ
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਬੱਚੇ
ਬਹੁਤ ਸਹਿਜ ਲੈਂਦੇ ਨੇ
ਗਧੇ ਸੂਰ ਉਲੂ ਜਿਹੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਣ
ਮਿਡ ਡੇ ਮੀਲ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਵਾਂਙ ਪੀ ਜਾਂਦੇ ਨੇ

ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਬੱਚੇ
ਜਾਣਨ ਕਿੰਨਾ ਕੁਝ ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ
ਫਿਰ ਵੀ ਸੁਣਦੇ ਰਹਿਣ
ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਮੈਨੂੰ

ਜਿਵੇਂ ਕਿਤੇ ਬੈਠਾ ਹੋਵਾਂ
ਮੈਂ ਵੀ
ਵਿਚਕਾਰ ਇਹਨਾ ਦੇ
ਪੜਾਉਂਦਿਆਂ ਅਕਸਰ ਲਗਦਾ ਮੈਨੂੰ

ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਬੱਚੇ
ਕਿੰਨੇ ਭੋਲੇ ਸਿੱਧੇ ਸਾਦੇ
ਆਪਣੇ ਵਰਗੇ ਆਪ

ਨਹੀਂ ਇਹਨਾ ਕੋਲ
ਕੋਈ ਸਲੀਕਾ ਸਲੂਟ
ਮਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਧੰਨਵਾਦ

ਉਹ ਮੂੰਹ ਫੱਟ ਨੇ
ਜਿਵੇਂ ਜੀਅ ਆਵੇ
ਬੋਲਦੇ ਨੇ ਗਾਲਾਂ ਕਢਦੇ
ਤੁਰਦੇ ਨੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਠੁਡੇ ਮਾਰਦੇ
ਖੇਡਦੇ ਨੇ ਨਸੀਬਾਂ ਦੀ ਗੇਂਦ ਦਾ ਕੈਚ ਛਡਦੇ
ਲੜਦੇ ਨੇ ਗਲਮੇ ‘ਚ ਹੱਥ ਪਾ ਲੈਂਦੇ

ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਦਾ ਇਹੋ ਢੰਗ

ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ
ਰਹਿ ਰਹਿ ਕੇ ਮੋਹ ਕਿਉਂ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਮੈਨੂੰ ਅੱਜ

ਚਾਹਾਂ
ਦੋਸਤਾਂ ਵਾਂਙ ਤੁਰਾਂ
ਮੋਢਿਆਂ ਦੁਆਲੇ ਹੱਥ ਪਾ
ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ

ਪਰ ਮੈਂ ਖਿਝ ਜਾਂਦਾ ਅਕਸਰ ਇਹਨਾ ‘ਤੇ

ਮੇਰੀ ਇਹ ਖਿਝ ਕਿਸ ਵਾਸਤੇ ਹੈ ?

ਉਹ ਜੇ ਲੱਤ ਮੁਕੀ ਹੁੰਦੇ
ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੀ ਮਾਂ ਭੈਣ ਇਕ ਕਰਦੇ
ਬੈਂਚਾਂ ਉਪਰ ਨੱਚਦੇ
ਉਚੜੀਆਂ ਕੂਹਣੀਆਂ
ਗਿੱਟੇ ਗੋਡਿਆਂ ਦੇ ਜ਼ਖਮਾਂ ਨੂੰ
ਪੱਟੀ ਨਾ ਬੰਨ੍ਹਦੇ

ਇਹਦੇ ‘ਚ ਇਹਨਾ ਦਾ ਕੀ ਕਸੂਰ ?
ਮੈਂ ਕਿਸ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹਾਂ ?

ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ

ਚੁੱਪ ਹੋ ਜਾਂਦੇ
ਜਿਵੇਂ ਕਦੇ ਬੋਲੇ ਹੀ ਨਾ ਹੋਣ
ਸੁਣਦੇ ਮੈਨੂੰ

ਮੈਂ ਦਸਦਾ
ਆਪਣੇ ਜਮਾਤੀ ਬਲਵੰਤ ਭਾਟੀਏ ਬਾਰੇ
ਪਿਉ ਜੁਤੀਆਂ ਸਿਉਂਦਾ ਇਹਦਾ
ਛੁੱਟੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਦਿਹਾੜੀ ਕਰਦਾ
ਬਲਵੰਤ ਫੀਸ ਭਰਦਾ
ਅੱਜ ਬੈਂਕ ਮੈਨੇਜਰ

ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਮੈਂ ਦਸਦਾ
ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਰਾਣੇ ਬਾਰੇ
ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵੀ
ਇਹਦੇ ਪੁੱਛੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਤ੍ਰਹਿੰਦਾ
ਛੁੱਟੀ ਇਹਦੀ ਲੰਘਦੀ
ਬੱਠਲ ਚੱਕਦਿਆਂ ਇੱਟਾਂ ਢੋਂਹਦਿਆਂ
ਅੱਜ ਕੱਲ ਹਾਈਕੋਰਟ
ਇਹਤੋਂ ਪੁੱਛ ਪੁੱਛ ਕੰਮ ਕਰਦੀ
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ‘ਚ ਨਿਵੇਲੀ ਕੋਠੀ

ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਜ਼ਿਕਰ ਛੋਂਹਦਾ
ਚੁੱਪ ਕਰ ਜਾਂਦਾ
ਆਖਦਾ ਮੁੜ ਮੁੜ

ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਮੇਰੇ ਕੋਲ
ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ
ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸੁਪਨੇ

ਕਿੰਨੇ ਸਾਫ ਦਿਸਦੇ
ਮੱਥਿਆਂ ‘ਚ ਵਜਦੇ
ਸਿਰ ਪਾੜ ਦਿੰਦੇ

ਅਸਲ ‘ਚ

ਅਜੇ ਤਕ ਨਹੀਂ ਬਣੀ
ਕੋਈ ਖੁਰਦਬੀਨ
ਜੋ ਦੇਖ ਸਕੇ
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ
ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸੁਪਨੇ

ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਬੱਚੇ
ਸ਼ਰਾਰਤੀ ਨੇ
ਸਿਰੇ ਦੇ ਸ਼ਰਾਰਤੀ

ਆਖਦੇ ਅਧਿਆਪਕ
ਸਿਰ ਫੜ੍ਹ ਲੈਂਦੇ

ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਸੋਚਦਾ ਕਵੀ-ਮਨ
ਸ਼ੁਕਰ ਹੈ
ਇਹਨਾ ਕੋਲ ਕੁਝ ਤਾਂ ਹੈ ।।

( ਨਵੀਂ ਕਾਵਿ-ਕਿਤਾਬ ‘ ਸਿਆਹੀ ਘੁਲ਼ੀ ਹੈ ‘ ਵਿਚੋਂ )

The children who come to learn from me

The children who come to learn from me
often wear clothes
that are torn
from collars, pockets, button openings

if by chance
a button is there in place
sewn with a red,yellow or black thread
it would be open

their feet have
the curse of shoes
given away by a charity club
in the wait
for stipend
entitled for SC/BC category

the children who come to learn from me
why do they remain the same
same as they come from their home
rather, they are innocent when they come
but schooling makes them more stubborn
more spoiled

head teacher
does not like them
women teachers
do not like them
the children who come to learn from me
take adjectives like ass, pig, idiot
like a mid-day meal

the children who come to learn from me
know a lot more than me
yet, they listen to me
blankly

while teaching
I feel
as if, I am
sitting along with them too

The children who come to learn from me
How sweet, innocent and simple
They are

They don’t use any
Salutations like
Thank you, please

They are outspoken
Straight form heart
They speak, they curse
They walk, kicking the stones away
They play, missing the catch of fate ball
They fight, they grab collars

This is the way they love, the same
The children who come to learn from me

Why I am getting affectionate
Today

I wish
I can walk like friends
Keeping arms on the shoulders
of my students

But I often get irritated at them
Why this irritation?

If they quarrel
They curse like a sailor

They dance
on classroom benches
They don’t mind to do dressing
of wounds on knees or elbows

What is their crime in it?
What am I afraid of?

I lecture

Listening to me
They go silent
As if they have never spoken

I tell them about
My classmate Balwant Bhatia
His father made shoes
On holidays he worked as a laborer
To pay his school fee
Now, is a bank manager

You should study too

I tell them about
My friend Rana
Even professor of economics
Dreaded questions asked by him
On a holiday
He would carry bricks at construction sites
These days, high court
Works by his whims
he just got a new kothi in
Chandigarh

You should study too

I start telling my story too
But i stop

Tell them again and again
You should study too

Dreams of
The children who come to learn from me

How bright they must be
mind boggling

Actually

There is no microscope
Built yet
That can see
Dreams of
Children who come to learn from me

Children who come to learn from me
Are very mischievous
Mischievous beyond limit

Teachers say this
and Get tense

Poetic mind ponders
At least, they have something.

( from new anthology ‘siaahi ghuli hai’ )

Postscript: Gurpreet teaches Punjabi at Government school in Mansa district. This poem is from his third anthology ‘siaahi ghuli hai’ ( ink is imbued). Its interesting he has used ਙ rather than ਗ in ਦੋਸਤਾਂ ਵਾਂਙ ਤੁਰਾਂ.
English Translation is mine.

10 Comments

Filed under English, Gurpreet Mansa

ਕਲਾਮ ਨੂੰ/ to the poem

ਬਹੁਤ ਸੁਖਾਲਾ ਹੈਂ ਤੂੰ, ਐ ਕਲਾਮ
ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਲਿਖਣਾ ਪੈ ਜਾਵੇ ਸਭ ਲਈ,
ਬਹੁਤ ਸੁਖਾਲਾ ਹੈ ਤੂੰ, ਸਾਂਝਾ ਜਿਹਾ
ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਇਨਸਾਨ ਲਿਖੇ;
ਪਰ ਮੈ ਇਨਸਾਨ ਨਹੀਂ
ਨਾ ਮੈਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਇਨਸਾਨਾਂ ਵਿੱਚ,
ਨਾ ਮੇਰਾ ਪਰਿਵਾਰ,
ਨਾ ਮੇਰੇ ਮਿੱਤਰ
ਓਹ ਵੀ ਇਨਸਾਨ ਨਹੀਂ;
ਇਨਸਾਨ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਐ ਕਲਾਮ?
ਕੀ ਇਹ ਸਿਰਫ ਉਦੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੈਨੂੰ ਲਿਖਣਾ ਪਵੇ;
ਐ ਝੂਠੇ ਕਲਾਮ
ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਧਰਮ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ?
ਤੇਰਾ ਆਲਾ-ਦੁਆਲਾ, ਤੇਰੇ ਸ਼ਕੇ ਸੰਬੰਧੀ ਤੇ ਤੈਨੂੰ ਰਚਣ ਵਾਲੇ
ਸਭ ਤਾਂ ਪੂਜਦੇ ਹਨ ਬੁੱਤਾਂ ਨੂੰ,
ਝੁੱਕਦੇ ਹਨ ਹੱਥ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ,
ਸਿਰ ਢਕਦੇ ਹਨ;
ਫਿਰ ਤੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਪਲ੍ਹ ਦੋ ਪਲ੍ਹ ਲਈ ਐ ਇਨਸਾਨੀ ਕਲਾਮ;

you are quite simple, hey poem
if you have to be written, for everyone
you are quite simple, common, shared, collective .
in case, a human writes you;
but i am not human
neither do i live among humans
nor are my friends
they are not human either
what is a human, hey poem?
does he exist only when, you are to be written;
oh false poem
why dont you have a religion?
your neighbourhood, your relatives and your creators.
all of them worship idols,
bow, spreading their hands
cover their heads;
but why do they write you, just for the time being, hey humane poem;


Source:
Original Punjabi poem is by Harpreet Singh, a budding poet . An Engineering Graduate from GNE Ludhiana. Based in England now. He has published a book of poems “Dhupp di Chaanve” and is looking to write a novel soon. English translation is by yours truly

5 Comments

Filed under Harpreet Singh, Jasdeep, Punjabi